KUŞ GRİBİ

Kuş Gribi nedir?

Dünyada yaklaşık 15 çeşit Kuş Gribi türü kanatlıları tehdit etmektedir. Manyas’ta tespit edilen tip H5N1'dir; bu virüs kanatlılar arasında çok çabuk bulaşır ve kanatlıları öldürebilir. Kuş gribinin diğer çeşitlerinin aksine H5N1 insanlara bulaşabilir. Bu bulaşma insanların, kuş gribi enfeksiyonunun çok yoğun olduğu ortamda ve üzerlerinde gerekli koruyucu giysiler bulunmadığında gerçekleşebilir. Çok uzun yıllardır mevcut olduğu düşünülen H5N1, Hong Kong'da yaklaşık 8 sene önce tam olarak tespit edilmiştir. Bu 8 yıl suresince Kuş Gribi'nden ölen insan sayısı 65'tir. Diğer taraftan Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) verilerine göre her yıl normal gripten dünyada 150.000 ila 300.000 insan hayatını kaybetmektedir.


Neden Kuş Gribi salgını endişesi vardır?

Öncelikle bilimsel otoriteler olası salgınlara karşı geçmişe kıyasla çok daha duyarlıdır. Grip virüsleri oldukça dengesizdir; şekil değiştirebilir ve bir cins hayvandan diğerine atlama potansiyeline sahiptir. Bilim adamlarının endişelerinin temeli Kuş Gribi virüsünün hasta bir insanda şekil değiştirerek bir başka insana bulaşacak potansiyele gelmesidir. Bu değişim ancak şu şekilde meydana gelebilir: Normal grip hastası olan bir insanın vücuduna bir şekilde Kuş Gribi virüsünün girmesi, bu iki virüsün birleşerek mutant virüs yaratmaları, bu virüsün insanların bağışıklık sistemlerinin üstesinden gelemeyeceği tipte olması ve bir insandan diğerine çabuk atlayabilme potansiyeline sahip olması. Bu olasılıklar gerçekleştiği takdirde bir salgın olması endişesi vardır.


Kuş gribi nasıl bulaşır

Kuş Gribi bir kanatlıdan diğerine göçmen kuşların ve arka bahçede serbest dolaşan kaz, ördek gibi kanatlıların dışkıları ile bulaşabilir. Normal dezenfektanlar kullanıldığı takdirde virüs ölür. Virüs 20°C' de yaklaşık 4 gün yaşayabilir. Kuş Gribi insana hava yolu ile bulaşır. Kuş Gribi ile enfekte bir kanatlı sürüsü içerisinde bulunan kişinin üzerinde koruyucu giysileri yoksa, bu kişiye soluduğu hava yoluyla virüs bulaşabilir. Ağız maskesi, göz koruyucusu ve bir kullanımlık giysiler insani enfeksiyondan korur. Ellerinizi sık sık yıkayın. Çünkü virüsler yoğun olarak hasta kişilerin dokunduğu nesnelerde veya hasta hayvanların bulunduğu zeminlerde birikiyor. Bu yüzden bağışıklık sisteminizin her daim güçlü olmasını sağlayın. C vitamini almaya özen gösteririn. Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) verilerine göre Kuş Gribi'nin insandan insana bulaşarak öldürmesine dünyada rastlanmamıştır.


Kuş Gribi et ile bulaşır mı?

Bugüne kadar Kuş Gribi'nin et ile bulaştığı tespit edilmemiştir. Fakat virüs normal pişirme şartlarında, yani 70°C' de zaten yok olduğu için, güvenlik açısından mutfakta her zaman normal pişirme yöntemlerine uyulması en doğrusudur. Virüs gıda yoluyla geçmiyor, bu nedenle tavuk veya hindi eti yemekte bir sakınca yok. Ama kesimin hijyenik olması şartıyla.
 

İnsanda Kuş Gribi belirtileri nelerdir?

Kuş Gribi'nin insanlarda normal gribe benzer belirtileri vardır. Bu belirtiler insandan insana değişmekle beraber öksürük, boğaz iltihabı, kas ağrıları, göz enfeksiyonu, akut solunum sorunu gibi durumlar hastalık belirtilerinin biri veya birkaçı olabilir.
 

Kuş Gribine karşı korunma ve tedavi yolları nelerdir?

Piyasadaki Kuş Gribi ilaçları hem koruyucu, hem de tedavi amaçlı kullanılabilmektedir.  Virüs, Amantadine ve Rimantadine isimli eski ilaçlara dirençli gözükmektedir. Fakat Tamiflu ve Relenza isimli yeni ilaçlar Kuş Gribi virüsüne karşı koruma ve tedavi yönlü etkin olarak çalışmaktadır. Bunun haricinde faydalı olduğu bilinen ilaçlarda mevcuttur. Kuş Gribi'nin aşısı henüz piyasada yoktur, ancak ilaç firmaları bu konuda yoğun olarak çalışmaktadırlar. Diğer taraftan insanların normal grip aşılarını yaptırmaları çok önemli bir tavsiyedir. Normal gribe karşı dirençli insanlarda Kuş Gribi'nden etkilenme ve diğer insanlara yayma etkisinin yok olacağı düşünülmektedir. Bu belirtileri fark ettiğinizde hemen bir sağlık yetkilisine başvurun.


Kuş Gribi'nin tarihçesi nedir?

Çok uzun yıllardır mevcut olduğu düşünülen H5N1, Hong Kong'da yaklaşık 8 sene önce tam olarak tespit edilmiştir. Hong Kong vakasında toplam 18 kişi hastaneye yatırılmış ve 6 kişi hayatini kaybetmiş; öncelikle serbest yetiştirilen ve pazarlarda canlı olarak satılan yaklaşık 1.4 milyon kanatlı itlaf edilerek virüs kontrol altına alınmıştır.  Bu 8 yıl süresince Kuş Gribi'nden ölen insan sayısı 65'tir. Diğer taraftan Dünya Sağlık Örgütü’nün (WHO) verilerine göre her yıl normal gripten dünyada 150.000 ila 300.000 insan hayatını kaybetmektedir. Son 2 yıldır çeşitli Uzakdoğu ülkelerinde yaygın olarak görülen bu virüs göçmen kuşlar aracılığı ile ülkemize de gelmiş bulunmaktadır. Bununla alakalı olarak Tarım Bakanlığı, daha evvel hazırlamış ve senaryosunu da uygulamış olduğu Kuş Gribi Ulusal Eylem Planı kriterlerini devreye almıştır. Ülkemizden sonra Romanya’da da aynı virüsün görülmüş olması ilginçtir.


Ülkemizde Kuş Gribi vakası:

Bu vaka sadece serbest olarak yetiştirilen, göçmen kuşlarla temasla, birkaç hindi sürüsünde görülmüştür. Ülkemizde her geçen gün farklı bölgelerden haberler gelse de Dünya Sağlık Örgütü bu konuda ülkemizde alınan önlemleri yeterli görmektedir.

 

Bizler ne yapmalıyız?:

Öksürük, boğaz iltihabı, kas ağrıları, göz enfeksiyonu, akut solunum sorunu gibi hastalık belirtilerinin biri veya birkaçını hissettiğinizde hemen doktorunuza başvurun. Grip aşısını yaptırmak faydalı olmakla beraber düzenli olarak her sene aşılı olmak yine olumlu bir önlem. Kesimin hijyenik olması şartıyla beyaz et yemenizde sakınca yok, ayrıca eti iyi pişirmelisiniz. Tavuk üretim çiftlikleri ve evcil kuşlardan da uzak durmakta fayda var.